ISPARTA (KFK Ajans) - TBMM Şanlıurfa ve Kahramanmaraş Okul Olayları ve Dijital Riskleri Araştırma Komisyonu'nda sosyal medya platformlarının temsilcileri dinlendi. Toplantıda söz alan CHP Isparta Milletvekili Hikmet Yalım Halıcı, TikTok, YouTube, Instagram (Meta), X ve diğer sosyal medya platformlarının çocukların dijital güvenliği konusunda attıkları adımları sorgulayarak, Türkiye'ye özgü somut verilerin kamuoyuyla paylaşılmasını istedi.
Halıcı, özellikle çocukların sosyal medya platformlarında maruz kaldığı risklerin yalnızca genel politika metinleriyle değil, ölçülebilir sonuçlarla değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
'Sonsuz Kaydırma Çocukları Ekrana Bağlıyor'
TikTok temsilcilerine yönelttiği sorularda platformun 'sonsuz kaydırma' özelliğine dikkat çeken Halıcı, bu yapının çocukların ekran başında geçirdiği süreyi artırdığını ifade etti. Tehlikeli içeriklerinin yaralanma, boğulma, yüksekten atlama ve ilaç kullanımı gibi ciddi riskler oluşturduğunu belirten Halıcı, şu soruyu yöneltti:
'Bir meydan okuma tehlikeli hâle geldiğinde buna kaç saat içinde müdahale ediyorsunuz? Bu içerikleri hangi hızla kaldırabiliyorsunuz?' Canlı yayınlarda çocukların yetişkinlerle iletişim kurabilmesi ve sanal hediyeler yoluyla ekonomik teşvik oluşmasının da önemli bir risk alanı olduğunu vurgulayan Halıcı, bu konuda uygulanan güvenlik mekanizmalarının ayrıntılarını istedi.
Sosyal medyada her gün içerik üreten çocuk fenomenlere de dikkat çeken Halıcı, bu çocukların çalışma koşulları, denetimi ve elde edilen gelirlerin nasıl vergilendirildiğine ilişkin sorular yöneltti.
Meta'ya: 'Türkiye Verilerini Açıklayın'
Instagram'ın çocuklar ve gençler üzerindeki etkisinin yalnızca sosyal medya kullanımını aşarak beden algısı, ruh sağlığı ve sosyal ilişkileri şekillendirdiğini belirten Halıcı; beden algısı bozukluğu, yeme bozuklukları, depresyon, kaygı, yalnızlık, gelişmeleri kaçırma korkusu, sosyal karşılaştırma, siber zorbalık, şantaj ve deepfake gibi risklere dikkat çekti. Meta temsilcilerine şu soruları yöneltti: Türkiye'de 18 yaş altı kullanıcıların güvenlik araçlarını kullanma oranı nedir? Bu güvenlik önlemleri neden varsayılan olarak aktif değildir? Son iki yılda çocuklara yönelik zorbalık bildirimlerinde Türkiye'de ölçülebilir bir azalma sağlandı mı?
YouTube'a: 'Çocuklar Neden Hâlâ Standart YouTube Kullanıyor?'
YouTube Kids uygulamasının güvenli bir alternatif olarak sunulmasına rağmen çocukların büyük bölümünün standart YouTube'u kullandığını belirten Halıcı, platformun Türkiye'de çocukların dijital güvenliğini artıracak yeni ve ölçülebilir uygulamalar geliştirip geliştirmeyeceğini sordu.
X Platformuna Yaş Doğrulama Sorusu
X platformunda nefret söylemi, şiddet içerikleri, dezenformasyon ve kumar içeriklerinin çok hızlı yayılabildiğini belirten Halıcı, yaş doğrulama sistemlerinin yeterliliğini sorguladı.
'Bugün 12 yaşındaki bir çocuk '18 yaşındayım' diyerek hesap açabiliyor mu? Bunun önüne nasıl geçiyorsunuz?' sorusunu yönelten Halıcı, platformların yalnızca küresel politikalarını değil, Türkiye'deki uygulamalarını ve somut sonuçlarını açıklamaları gerektiğini ifade etti.
'Çocukların Güvenliği Ticari Kaygıların Önünde Gelmelidir'
Toplantının ardından değerlendirmede bulunan CHP'li Halıcı, dijital platformların çocukların güvenliğine ilişkin sorumluluklarının yalnızca ilke metinleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini belirterek şunları söyledi:
'Çocuklarımızın dijital dünyada güvenliğini sağlamak, platformların iyi niyet beyanlarından çok daha fazlasını gerektiriyor. Türkiye'ye özgü veriler, şeffaflık, hesap verebilirlik ve etkili denetim mekanizmaları olmadan çocuklarımızı dijital risklerden koruyamayız. Ticari algoritmaların değil, çocukların üstün yararının esas alındığı bir dijital ekosistem oluşturmak hepimizin ortak sorumluluğudur.'