Hollanda bayraklı kruvaziyer gemide yaşanan ölümler sonrası sosyal medyada “yeni bir pandemi mi geliyor?” sorusu gündeme taşınırken, uzman isimlerden peş peşe açıklamalar geldi.
Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) paylaştığı bilgilere göre gemide tespit edilen vaka sayısının artmasıyla birlikte yolcular sağlık gözetimine alındı. Özellikle Covid-19 pandemisinin etkilerini unutamayan milyonlarca kişi, hantavirüsün küresel bir salgına dönüşüp dönüşmeyeceğini merak ediyor.
Hantavirüs nedir, nasıl bulaşır?
Uzmanlara göre hantavirüs çoğunlukla fare ve benzeri kemirgenlerin idrarı, dışkısı veya salyasıyla kirlenen havanın solunması sonucu bulaşıyor. Virüsün bazı türleri böbrekleri etkilerken, bazı varyantları ise akciğerlerde ciddi hasara yol açabiliyor.
Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Sıla Akhan’ın değerlendirmesine göre özellikle Amerika kıtasında görülen “solunum tipi hantavirüs”, ağır zatürre benzeri tabloya ve ani solunum yetmezliğine neden olabiliyor. Uzmanlar, bazı vakalarda ölüm oranının oldukça yüksek seviyelere çıkabildiğine dikkat çekiyor.
Gemide neden alarm verildi?
Atlas Okyanusu’nda seyreden kruvaziyer gemide üç kişinin yaşamını yitirmesi ve yeni vakaların ortaya çıkması sağlık otoritelerini harekete geçirdi. DSÖ’nün açıkladığı verilere göre gemide en az sekiz kişinin enfekte olduğu değerlendiriliyor.
Uzmanların en çok dikkat çektiği konu ise virüsün nadir de olsa insandan insana bulaş ihtimali taşıması. Bu durum, hantavirüsün yeniden dünya gündemine taşınmasına neden oldu.
Hantavirüs Covid-19 gibi yayılır mı?
Bilim insanları mevcut verilerin Covid-19 benzeri hızlı bir yayılımı göstermediğini belirtiyor. Uzmanlara göre hantavirüs, koronavirüs kadar kolay bulaşan bir enfeksiyon değil.
Ancak enfeksiyon uzmanları, özellikle akciğer tipi hantavirüs varyantlarında sınırlı insan bulaşının görülebileceğini ifade ediyor. Bu nedenle uzmanlar, virüsün tamamen risksiz görülmemesi gerektiğini vurguluyor.
Prof. Dr. Sıla Akhan yaptığı açıklamada, “Hantavirüs uzun yıllardır bilinen bir enfeksiyon. Covid-19 kadar hızlı yayılan yeni bir virüs değil ancak potansiyel risk tamamen göz ardı edilmemeli” ifadelerini kullandı.
Türkiye’de hantavirüs görüldü mü?
Türkiye’de hantavirüs ilk kez 1997 yılında tespit edildi. İzmir çevresinde görülen vakalarda bazı hastalarda böbrek yetmezliği belirtileri ortaya çıktı. Daha sonraki yıllarda özellikle Karadeniz Bölgesi’nde sınırlı sayıda vaka kayıtlara geçti.
2009 yılında ise virüs nedeniyle bir kişinin hayatını kaybettiği açıklanmıştı. Sağlık uzmanları, özellikle kemirgen yoğunluğunun bulunduğu alanlarda hijyen kurallarına dikkat edilmesi gerektiğini belirtiyor.
Yeni pandemi ihtimali var mı?
Küresel sağlık otoriteleri şu aşamada hantavirüs için “pandemi” alarmı vermiyor. Ancak yüksek ölüm oranı ve nadir görülen insan bulaşı ihtimali nedeniyle virüs yakından takip ediliyor.
Uzmanlara göre mevcut tablo, Covid-19 benzeri küresel bir salgın riskinin düşük olduğunu gösterse de yeni vakaların seyri önümüzdeki günlerde dikkatle izlenecek.