Irak'ın Kaderini Değiştiren İsim: Saddam Hüseyin’in Yükselişi ve Düşüşü
Ortadoğu yakın tarihinin en tartışmalı, en çok korkulan ve eylemleriyle bir ülkenin çöküşünü hazırlayan liderlerinin başında şüphesiz Saddam Hüseyin gelir. Yokluk, şiddet ve psikolojik travmalarla dolu bir çocukluktan gelen Saddam, kurduğu demir yumruk rejimiyle 24 yıl boyunca Irak’ı yönetti ve nihayetinde bir ülkenin işgaline zemin hazırlayarak trajik bir sonla tarih sahnesinden çekildi.
Şiddetle Şekillenen Çocukluktan Baas Partisi'ne Saddam Hüseyin, 28 Nisan 1937'de Irak’ın Tikrit kenti yakınlarındaki El Avja köyünde dünyaya geldi. Babasının o doğmadan kaybolması ve annesinin yaşadığı ağır psikolojik sorunlar nedeniyle "istenmeyen çocuk" muamelesi gördü. Aşırı milliyetçi dayısı Hayrullah’ın yanında büyüyen ve üvey babasından ağır şiddet gören Saddam, erken yaşta narsist ve acımasız bir kişilik geliştirdi. 1956 yılında katıldığı Baas Partisi, onun için iktidar basamaklarının ilk adımı oldu. Dönemin Irak lideri Abdülkerim Kasım’a yönelik başarısız suikast girişiminin ardından Mısır’a kaçan Saddam, 1963’te Baas’ın iktidarı ele geçirmesiyle ülkesine geri döndü.
Perde Arkasındaki Liderlikten Tek Adam Rejimine 1968 yılında gerçekleşen yeni bir darbeyle Baas Partisi iktidarını sağlamlaştırırken, resmiyette Cumhurbaşkanı El Bekir olsa da perde arkasındaki gerçek güç Saddam Hüseyin’di. Ülkenin petrol kaynaklarını millileştirerek 1970’li yıllarda büyük bir ekonomik büyüme başlatan Saddam, 16 Temmuz 1979’da El Bekir’in "sağlık gerekçesiyle" istifa etmesinin ardından resmen Cumhurbaşkanı oldu. İktidara gelir gelmez askeri konseyi, parti genel sekreterliğini ve başbakanlığı kendine bağlayarak mutlak bir "Tek Adam" rejimi kurdu.
Kanlı Maceralar: İran-Irak Savaşı Saddam, iktidarının henüz ilk aylarında gözünü, Ayetullah Humeyni liderliğinde yeni bir devrim yaşayan komşusu İran’a dikti. Şattül Arab su yolu üzerindeki hak iddiaları ve sınır uyuşmazlıklarını bahane eden Saddam, Batı dünyasının ve Amerika’nın da zımni desteğini arkasına alarak 22 Eylül 1980’de İran’a savaş ilan etti. Tam 8 yıl süren, yüz binlerce insanın hayatını kaybettiği ve iki ülkeyi de ekonomik olarak bitiren bu kanlı savaş, hiçbir tarafın üstünlük sağlayamamasıyla sonuçlandı.
Kuveyt'in İşgali ve "Şer Ekseni" İlan Edilmesi Savaştan büyük bir borç yüküyle çıkan Saddam, ekonomik çıkış yolu olarak 1990 yılında Kuveyt’i işgal etti. Bu hamle, uluslararası toplumun ve ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin sert müdahalesiyle (Körfez Savaşı) sonuçlandı ve Irak ağır ambargoların altına girdi. 2001 yılındaki 11 Eylül saldırılarının ardından ABD Başkanı George Bush, Irak’ı "Şer Ekseni" ilan ederek kitle imha silahlarına sahip olduğu iddiasıyla hedef tahtasına koydu. Saddam’ın televizyon ekranlarında bu iddiaları reddetmesine ve Bush’u canlı yayında tartışmaya davet etmesine rağmen, Amerikan yönetimi geri adım atmadı.
2003 İşgali ve İdam Sehpasında Biten Ömür 20 Mart 2003'te ABD öncülüğündeki koalisyon güçleri kitle imha silahı yalanını öne sürerek Irak'ı resmen işgal etti. Üç hafta içinde Bağdat düştü ve 24 yıllık Saddam rejimi çöktü. Saddam'ın oğulları Uday ve Kusay Musul'da öldürülürken, devrik lider 13 Aralık 2003'te doğduğu yer olan Tikrit yakınlarında bir çiftlik evinde sığınakta yakalandı.
Irak Özel Mahkemesi’nde başta Düceyl Katliamı ve Kürtlere yönelik Halepçe Katliamı (soykırım) olmak üzere insanlığa karşı suçlardan yargılanan Saddam Hüseyin, idama mahkum edildi. Dönemin temyiz hakimlerinden Munir Haddat’ın, "Irak yasalarına göre yargılansa serbest kalırdı, uluslararası kanunlara göre yargıladık" itirafında bulunduğu süreç, hızlıca tamamlandı. Saddam Hüseyin, 30 Aralık 2006 tarihinde, bir Kurban Bayramı sabahında asılarak idam edildi. Yokluk içinden gelip Irak’ın kanlı diktatörü olarak tarihe geçen Saddam, adını Ortadoğu tarihine kendi kanıyla yazarak ayrıldı.
Detaylar videoda...
