Tahtta başlayan yenilikçi dönem ve ilk çatlaklar
Osmanlı İmparatorluğu'nun 16. padişahı ve 95. İslam halifesi olan İkinci Osman (Genç Osman), tahta çıkar çıkmaz devlet kademelerinde köklü değişikliklere gitti. İlmiye sınıfının yetkilerini kısıtlayan, müderris ve kadı atamalarını Şeyhülislam’ın elinden alan genç sultan, henüz tecrübesiz yaşında askeri ve bürokratik vesayete meydan okudu. Ancak Hotin Seferi sırasında Yeniçeri Ocağı'nın disiplinsiz ve gevşek tavırlarını bizzat müşahede etmesi, onun zihninde radikal bir fikrin doğmasına yol açtı: Kapıkulu ocaklarını kaldırarak Anadolu halkından, tamamen devlete sadık yeni bir ordu kurmak.
Gizlenen niyet ve isyanın fitilini ateşleyen "Hac" kararı
Genç Osman'ın kafasındaki ordu reformunu gerçekleştirmek, Halep ve Şam askerleriyle birleşmek amacıyla kurguladığı plan, "Hac yolculuğu" perdesi arkasına gizlendi. Padişahın hazinesini ve otağını Anadolu yakasına, Üsküdar'a geçirmeye başlaması saray içerisindeki muhbirler vasıtasıyla Yeniçerilere ve Sipahilere sızdırıldı. İstanbul'daki ayrıcalıklarını ve maaşlarını kaybetme korkusu yaşayan askeri sınıfa, ulemanın da şeriat adına fetva vererek destek çıkmasıyla tarihin en büyük askeri ihtilallerinden birinin fitili ateşlendi.
18 Mayıs günü At Meydanı'nda toplanan isyancılar, padişahın hacca gitmekten vazgeçmesini, onu yönlendiren Hoca Ömer Efendi ve Veziriazam Dilaver Paşa gibi isimlerin kendilerine teslim edilmesini talep etti.
Saray duvarlarının aşılması ve Sultan Mustafa'nın tahta çıkarılması
Genç padişah isyancıların taleplerini hiddetle reddedip geri adım atmayınca, kılıçlarını çeken binlerce asker Topkapı Sarayı'nın ilk kapısı olan Bab-ı Hümayun'u aşarak Enderun'a kadar ilerledi. Osmanlı tarihinde ilk kez harem dairesine giren isyancılar, şimşirlik (kafes) bölümünde tutulan ve akli dengesi yerinde olmayan Sultan Birinci Mustafa’yı hücre dairesinin tavanını delerek iplerle yukarı çekti. İsyan dalgasının kontrolünden çıkmasıyla birlikte Saray'a getirilen Veziriazam Dilaver Paşa ve darüssade ağası, yeniçerilerin kılıç darbeleriyle hunharca katledildi. İstanbul’da asayiş tamamen kaybolurken, tellallar Birinci Mustafa’nın yeniden padişah olduğunu ilan etti.
Perişan bir padişah: Orta Cami'de hapis hayatı
Tahttan indirilen ve Üsküdar’a kaçma planları saraydaki kayıtların isyancılar tarafından kaçırılmasıyla suya düşen Genç Osman, sığındığı Ağa Kapısı’nda ele geçirildi. Başı açık, saçları dağılmış ve üzerinde sadece bir entariyle perişan bir halde beygire bindirilen cihan sultanı, sokaklarda hakaretler ve küfürler eşliğinde Yeniçeri Ocağı'nın merkezindeki Orta Cami'ye götürüldü.
Cami penceresinden askerlere seslenen Genç Osman, "Tazelik belasıyla münafık sözüne uydum. Beni istemezseniz Sultan Mustafa'nın odasına hapsedin, canıma kıymayın" diyerek gözyaşı döktü. Avludaki askerin bir kısmı katline rıza göstermese de, Birinci Mustafa'nın eniştesi olan ve sadrazamlığa getirilen Karadavut Paşa ile Valide Sultan’ın "Bu sarı yılan sağ kalırsa hiçbirimizi yaşatmaz" telkinleri, infaz kararını kesinleştirdi.
Yedikule Zindanları'nda kan donduran infaz
Orta Cami'den pencereleri olmayan, basık ve karanlık Yedikule Zindanları'na götürülen 18 yaşındaki Genç Osman, burada insanlık dışı şartlar altında bir hücreye kapatıldı. İkindi vaktine doğru Karadavut Paşa ve beraberindeki cellat grubu zindana girdi. Fiziksel olarak oldukça güçlü ve pehlivan yapılı olan genç sultan, canını kolay teslim etmedi; hücrenin dar ve karanlık girişinde cellatlarına karşı yumruk ve tekmeleriyle aslanlar gibi direndi.
Uzun süren arbedenin ardından cellatlardan biri olan Çilingir oğlu, padişahın hayalarını sıkarak onu acı içinde diz çöktürdü. Savunmasız kalan Genç Osman'ın boynuna kement atan cellatlar, gencecik sultanı boğarak katletti. İnfazın ardından hainlik sınır tanımadı; katiller, padişahın öldüğünün kanıtı olarak sağ kulağını kesip Valide Sultan’a nişan olarak götürdüler. Osmanlı tarihinde bir padişahın askerleri tarafından acımasızca katledildiği bu ilk kural dışı olay, imparatorluk tarihinde silinmesi imkansız kara bir leke olarak kaldı.
Detaylar videoda...
