Mutlak Butlan Nedir?
Mutlak butlan, hukuka, kamu düzenine, genel ahlaka veya zorunlu (emredici) yasal kurallara açıkça aykırı olan işlemlerin geçersiz kabul edilmesi anlamına gelir. Bu tür işlemler hukuken “hiç yapılmamış” sayılır ve sonradan geçerli hale getirilmesi mümkün değildir.
Bu nedenle mutlak butlan, en ağır geçersizlik türlerinden biri olarak kabul edilir.
Mutlak Butlan Kararı Ne Demektir?
Mutlak butlan kararı, bir işlemin baştan itibaren geçersiz olduğunun mahkeme tarafından tespit edilmesidir. Bu kararın en önemli özelliği, taraflardan biri talep etmese bile mahkeme tarafından kendiliğinden (re’sen) dikkate alınabilmesidir.
Yani mahkeme, bir işlemde mutlak butlan sebebi görürse, bunu otomatik olarak değerlendirebilir.
Hangi Durumlarda Mutlak Butlan Uygulanır?
Mutlak butlan genellikle şu durumlarda gündeme gelir:
-
Fiil ehliyeti olmayan kişiler tarafından yapılan işlemler
-
Kanunda öngörülen şekil şartlarına uyulmaması
-
Kamu düzenine aykırı sözleşmeler
-
Genel ahlaka aykırı anlaşmalar
-
Hukukun emredici hükümlerini ihlal eden işlemler
Bu gibi durumlarda işlem baştan itibaren geçersiz sayılır.
Mutlak Butlan Neden Uygulanır?
Mutlak butlanın temel amacı, hukuk düzenini, kamu yararını ve toplumsal ahlakı korumaktır. Her hukuka aykırılık bu kapsamda değerlendirilmez; yalnızca ciddi ve emredici kurallara aykırı işlemler mutlak butlan sonucunu doğurur.
